Home » Class 8 Sanskrit » NCERT Solutions for Class VIII Roochira Part 03 Sanskrit Chapter 11 -Saavitree baee phule

NCERT Solutions for Class VIII Roochira Part 03 Sanskrit Chapter 11 -Saavitree baee phule


सावित्री बाई फुले

Exercise : Solution of Questions on page Number : 77


प्रश्न 1:
अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि लिखत −
(क) महाराष्ट्रस्य प्रथमा महिला शिक्षिका का आसीत्?
(ख) कस्य समुदायस्य बालिकानां कृते सावित्री अपरं विद्यालयं प्रारब्धवती?
(ग) कीदृशीनां कुरीतानां सावित्री विरोधम् अकरोत्।
(घ) किमर्थं शीर्णवस्त्रावृता: नार्य: कूपात् जलं ग्रहीतुं वारिता:?
(ङ) सावित्र्या: मृत्यु: कथम् अभवत्?
(च) तस्या: द्वयो: काव्यसङ्कलनयो नामनी के?

उत्तर 1:

(क) सावित्री बाई फुले।
(ख) तिरस्कृत समुदायस्य
(ग) सामाजिक कुरीतानाम्
(घ) निम्नवर्गत्वात्
(ङ) असाध्यरोगेण
(च) काव्यफुले, ‘सुबोधरत्नाकरश्च’।


Exercise : Solution of Questions on page Number : 78


प्रश्न 2:

अधोलिखितानि पदानि आधृत्य वाक्यानि रचयत-
(क) स्वकीयम् ………….
(ख)सविनोदम् ………….
(ग)सक्रिया ………….
(घ) प्रदेशस्य ………….
(ङ) मुखरम्  ………….
(च) सर्वथा  ………….

उत्तर 2:

(क) स्वकीयम्  स्वकीयं कार्यं कुरू।
(ख) सविनोदम् स सविनोदम् आचरति।
(ग) सक्रिया  सा सदैव सक्रिया दृश्यते।
(घ) प्रदेशस्य  प्रदेशस्य उन्नति: करणीय
(ङ) मुखरम्    स: मुखरम् एव वदति।
(च) सर्वथा    स: सर्वथा सत्यं वदति।


प्रश्न 3:

अधोलिखितानां पदानां विलोमपदानि लिखत −
(क) उपरि  ………….
(ख) आदानम्  …………
(ग) परकीयम्  ………….
(घ) विषमता  ………….
(ङ) व्यक्तिगतम् ………….
(च) आरोह: ………….

उत्तर 3:

(क) उपरि        अध:
(ख) आदानम्    प्रदानम्
(ग) परकीयम्    स्वकीयम्
(घ)विषमता       समता
(ङ) व्यक्तिगतम् सार्वजनिकम्
(च) आरोह:       अवरोह:


प्रश्न 4:

अधोलिखितानां पदानां लिङ्गं, विभक्तिं, वचनं च लिखत −

पदानि    लिङ्गम्  विभक्ति:    वचनम्
धूलिम् …………. …………. ………….
नाम्नि …………. …………. ………….
अपर: …………. …………. ………….
कन्यानाम् …………. …………. ………….
सहभागिताम् …………. …………. ………….
नापितै: …………. …………. ………….

उत्तर 4:

पदानि    लिङ्गम्  विभक्ति:    वचनम्
धूलिम् स्त्रीलिङ्गम् द्वितीया: एकवचनम्
नाम्नि नपुसंकलिङ्गम् सप्तमी एकवचनम्
अपर:    पुँल्लिङ्गम् प्रथमा एकवचनम्
कन्यानाम् स्त्रीलिङ्गम् षष्ठी बहुवचनम्
सहभागिताम् स्त्रीलिङ्गम् द्वितीया: एकवचनम्
नापितै:    पुँल्लिङ्गम् तृतीया बहुवचनम्

Exercise : Solution of Questions on page Number : 79


प्रश्न 5:

उदाहरणमनुसृत्य लकारपरिवर्तनं कुरूत −

        वर्तमानकाल: अतीतकाल:
यथा  सा शिक्षिका अस्ति सा शिक्षिका आसीत्।
(क)सा अध्यापने संलग्ना भवति। ………….
(ख)स: त्रयोदशवर्षकल्प: अस्ति ………….
(ग)महिला: तडागात् जलं नयन्ति। ………….
(घ)वयं प्रतिदिन पाठं पठाम:। ………….
(ङ)यूयं किं विद्यालयं गच्छथ ………….
(च)ते बालका: विद्यालयात् गृहं गच्छन्ति। ………….

उत्तर 5:                  

        वर्तमानकाल: अतीतकाल:
यथा  सा शिक्षिका अस्ति सा शिक्षिका आसीत्।
(क)सा अध्यापने संलग्ना भवति। सा अध्यापने संलग्ना अभवत्।
(ख)स: त्रयोदशवर्षकल्प: अस्ति स: त्रयोदशवर्षकल्प: आसीत्।
(ग)महिला: तडागात् जलं नयन्ति। महिला: तडागात् जलम् अनयन्।
(घ)वयं प्रतिदिन पाठं पठाम:। वयं प्रतिदिन पाठम् अपठाम।
(ङ)यूयं किं विद्यालयं गच्छथ यूयं किं विद्यालयम् अगच्छत?
(च)ते बालका: विद्यालयात् गृहं गच्छन्ति।  ते बालका: विद्यालयात् गृहम् अगच्छन्।

 

error: